“Голомт”, “ХААН” банкны үлгэр буюу нууцгүй нууцлалын систем
9 минутын өмнө
ИлгээхХэвлэх
Өнгөрсөн жил манай улсад үйл ажиллагаа явуулж байгаа банкныхны хувьд хар мөр үлдээсэн он байлаа. Орос, Украин, Малайз, Хятад, өөр юу ч билээ гадны хэдэн нөхөд манай улсад ирээд, банкны системээр утгаар нь тоглоод хаячихсан. 100 гаруй сая төгрөгийг зүгээр л бэлэн мөнгөний машинаас гаргаад авчихаж байгаа юм. Манайхан Эрээн ороод, зах дээрээс хэрэгтэй хэрэггүй оймс, гутал, дотуур хувцас, муу сайн нь мэдэгдэхгүй жимс авч иддэг шиг л. Тэр дундаа Малайзуудын хийсэн хэрэг манай банкныхан, их гэх тодотголтой дэлгүүрүүдийг “булай” болголоо.
Ёстой нэг ичиж үхмээр хэрэг шүү, үнэндээ. Орос, Украины нөхдүүд бэлэн мөнгөний машинаас мөнгө гаргаад авчихсан бол Малайзууд бүр тухтай үзсэн байгаа юм. Харин азаар манай цагдаа нар Монгол Улсын томоохон банкуудаас хуурамч төлбөрийн карт ашиглан 133,646,780 төгрөг залилсан Малайзын зургаан иргэнийг барьж, шүүсэн. Улмаар хийсэн хэргийнх нь төлөө 10.1-10.2 жилийн хорих ял оноосон юм.
Гадаадынханд бөхөлздөг хачин зангаа засаач
Манайханд гадаадын хүн л бол баян, мундаг гэсэн хачин сэтгэхүй хэзээ суусан юм бүү мэд. Гаднаас ирсэн хүн дэлгүүрт ороод, банкны карт гаргавал тэр их мөнгөтэй л байх ёстой гэсэн бодол манай их гэх тодотголтой дэлгүүрийн худалдагч нарт төрдөг бололтой. Малайзын иргэд болох Су Го Шин, Вон Жиан Лун, Чуа Син Ви нарын хийсэн хэрэг манайхны ийм дорой бодол дээр дөрөөлсөн гэхэд болно. Дээрээс нь Монголын хамгийн томд тооцогддог “Голомт”, “ХААН” банкны нууцлал болоод хамгаалалтын систем ямар дорой болохыг харуулж байгаа. Энэ мэт хэрэгт манай хэд хэдэн банк өртсөн нь үнэн.
Гэхдээ Орос ч тэр, Украин ч гэсэн, Малайз ч бай энэ хоёр банкыг онилсон нь нэгийг бодогдуулаад байх шиг. Дээр дурьдсан Малайз нөхдүүд “Fire” гэдэг сүржин хочтой Ху гэгч хятад эрд маш их хэмжээний өртэй байсан юм билээ. Мэдээж мөрийтэй тоглоомоос үүдсэн хэрэг. Мөрийтэй тоглоомын дүрэм хатуу хойно нөхдүүд өрөө төлж чадахгүй болохоороо Ху гэгчийн “уяаны нохой” болж, яв гэсэн газар нь явж, зогс гэсэн газарт нь зогсч байж.
Гэтэл нэг л сайхан нартай өдөр Ху гэгч тэднийг Вьетнам руу авч явж, тэнд очоод өөрсдийнх нь нэр дээр хэвлэсэн олон улсын мастер, виза картыг өгч. Тэгээд ямар ч айх аюулгүйгээр мөнгө олох арга зааж өгсөн нь Монгол явах байж. Бүр маш их мөнгө олно гэж хэлсэн гэж байгаа. Ингээд л нөхдүүд 2012 оны дөрөвдүгээр сарын 9-нд Азийн цагаан дагина байсан Улаанбаатарт газардахгүй юу. Тэднийг Кен гэгч этгээд Монголд хүлээж авч, бүх үүрэг даалгаврыг өгсөн байгаа юм.
Ингээд л Улсын их дэлгүүрээс авахуулаад, “Номин алт, “Цэнтрал тауэр”, “Скай” худалдааны төв гээд Монголдоо л томд тооцогдох бүх дэлгүүрийг гүйцээсэн гэж байгаа. Тэгэхдээ дандаа алт, үнэт эдлэл авч байсан юм билээ. Зөвхөн “Номин алт-2” дэлгүүрээс нэг өдөрт 11 алтан гинж, дараа өдөр нь гурван ширхэг хүзүүний алтан гинж, нэг бөгж авсан байдаг. Нөгөө алдарт “Централ тауэр” дотор байдаг толгой эргэм үнэтэй“, “Hugo boss”, “LV”, “Burberry” дэлгүүрээс харин ч нэг дураараа юм авна биз дээ. Өөрсдийгөө ч сайхан хувцаслаад, өрөө ч төлөх хэмжээнд очоод буцах гэж байсан байгаа юм.
Ерөөсөө бэлэн мөнгөтэй харьцахгүй, зөвхөн алт, үнэт эдлэл авахыг ч цаанаас нь тушаасан гэх. Бодвол өмнө нь Орос, Украинаас ирсэн нөхдүүд бэлэн мөнгө авч байгаад баригдсан учраас арай өөрөөр ажиллах гэж үзсэн нь тэр байх. Тэгээд ч манай томоохон дэлгүүрүүд хүний бичиг баримт шалгадаггүй, ямар ч хамгаалалтын системгүй гэдгийг нарийн судалж. Хамгийн гол нь Малайз нөхдүүдэд Кен гэгч 51 ширхэг карт өгч, дураар нь дургиулсан байгаа юм. Ху гэгчийн Монгол руу илгээсэн баг үүгээр дуусахгүй. Сингапурын ганц хоёр иргэн ч тэдний илгээсэн багийн нэг хэсэг нь. Тэдэнд мөн 20 гаруй ширхэг карт өгч явуулсан байдаг.
Монголыг яагаад сонгов
Малайзаас ирсэн гэмт этгээдүүд дээрх залиланг хийхдээ 51 карт ашиглажээ. Шинжээчид дээрх картын 49 нь хуурамч, хоёр нь жинхэнэ карт байж болно гэж үзсэн байгаа юм. Жинхэнэ гэж үзэж байгаа хоёр карт Малайз улсын “Maybankard” болон “CIMB” банкнаас гаргасан картууд байжээ. Харин хуурамч гэж үзсэн 49 ширхэг картын 24 нь олон улсын Visa карт нэрээр дараах банкууд гаргасан мэтээр хэвлэсэн байжээ. Тодруулбал, “OCBC” банк АНУ, “CITIBANK” АНУ, “Standart Chartered” Англи, “HSBC” Англи, “CHAS” АНУ, “DBS” банк Сингапур улсынх аж. Мөн хуурамч гэж үзсэн 25 ширхэг карт нь олон улсын MasterCard карт нэрээр “OCBC”, “CITIBANK”, “Standart Chartered”, “HSBC”, “CHAS”, Энэтхэгийн “ICICI” банкны нэрээр үйлдвэрлэгдсэн байжээ.
Энэ бүх хуурамч картыг хэргийн гол захиалагч “Fire” хочит Ху байсан гэж байгаа. Тэдний ашиглаж байгаа карт нь олон улсынх. Тийм учраас Хятаддаа ч юм уу, эсвэл Малайз, Сингапур, бүр Энэтхэг, Америкт очиж жижиг банкуудыг залилж, дэлгүүрүүдийнх нь тэнэгийг гайхаж болох л байсан. Гэтэл тэд судалж байгаад Монголыг сонгосон нь манай банкуудын хамгаалалтын систем сул, хараа хяналт багатай, нууцгүй нууцлалын системтэй учраас тэр байх. Тэр дундаа “ХААН”, “Голомт” банкыг залилан хийж байгаа, хуурамч карт ашигласан бүх хүмүүс онилоод байгаа нь учиртай. Монголын арай л томд тооцогдох банкууд учраас ахиухан мөнгө авах гэж тэгдэг ч байж болох. Нөгөө талаар амархан авчихаж болох учраас онилдог ч байж болох.
Ер нь нөхдүүд дэлхийн аль банкнаас гаргасан карт ашигласан байх нь гол биш. Манайд ирээд, Монголын банкуудад 100 мянган ам.долларын хохирол учруулаад, том дэлгүүрүүдээр хэсч, хуурамч картаар юу ч хамаагүй авч чадаж байгаад л учир байна. Банк хооронд ямар процесс явагддаг, систем нь ямар вэ гэдгийг яриад хэрэггүй байх. Энгийн хүмүүс түүнийг нь ойлгох ч үгүй. Гэхдээ нэг хятад нөхөр баахан хуурамч карт үйлдвэрлээд, түүнийгээ хэдэн өртэй Малайзад өгч, Монгол руу явуулж байгаад л гол учир байна.
Тиймээс Монгол банкиуд, тэр дундаа хамгийн томд тооцогдох “ХААН, “Голомт” банк нууцлал, хамгаалалтын системээ сайжруулмаар байна. Тэгэхгүй бол захын нэг гадаад ирж бөөн мөнгө аваад л хил давсаар байх нь. Гадаад гэлтгүй Монголдоо ч хаясан картаа хаалгаж амжаагүй байтал өнөө хэдэн их дэлгүүрүүдэд нь ороод мөнгийг нь үрчихэж байгаа хэрэг олон гарсан. Манай улсын аль ч салбар амталж шарчихаад, өөрөө идэж чадалгүй нохойд тавиад өгчихсөнөөс ялгаагүйгээр гадныханд харагддаг бололтой юм. Мөн мөнгөө хадгалсан сейфнийх нь хаалга ч онгорхой харагддаг байж болох. Тиймээс банкиуд мөнгө хадгалдаг савныхаа цоожийг жаахан бөхлөх цаг болчихож.
Н.Пунцагболд
Эх сурвалж:
www.mminfo.mn