#AsuultSambar :

1 кг мах = 4 ширхэг хуушуур
http://www.bataar.mn/10039761

Хямрал гэж хаа сайгүй ярьж, хэлсээр байгаа ч зарим нэгэн төрлийн бизнесийнхэнд бусдыгаа гэх энэрэнгүй сэтгэл байдаггүй бололтой. Сүүлийн үед нийгмийг шүүмжилсэн шинэ, сонирхолтой бөгөөд бодитой онигоо их гарах болсон. Ихэнх хүмүүс ажлын цагаар хоолны газар өдрийн хоолоо иддэг. Тэр тусмаа ширхэгийн хоол иддэггүй хүн тун ховор. Эндээс нэг л жишээг татъя.

“-Махны үнэ буучихаад байхад хуушуурын үнэ яагаад буухгүй байна вэ? гэхэд нь:

-Хэзээ хуушууранд мах орж байсан юм бэ.” гэжээ.

Энэ онигоог сонсоогүй ялангуяа сошиал ертөнцийнхөн бараг байхгүй. Эндээс санаа аваад нэгэн судалгааг хийлээ. Өөрөөр хэлбэл, хуушуурын орцын зардлыг махны үнээр харьцуулалт хийж үзэв.

Хуушуурын зардлыг тооцохдоо ихэвчлэн 1литр тосноос шалтгаалж гарах бүтээгдэхүүн гэж тооцдог байна. Өөрөөр хэлбэл 1 литр тосонд доорх хэмжээний бүтээгдэхүүнээр доод тал нь 80 ширхэг хуушуур гарна гэж тооцоолдог гэсэн үг. Зардал тус бүрийг авч үзвэл:

Бүтээгдэхүүний нэр


Орцын хэмжээ


Нэгж үнэ /төг/


Нийт үнэ /төг/

Тос


1 л


3800


3800

Мах


2 кг


4000


8000

Гурил


2 кг


1200


2400

Сонгино


0.5 кг


1200


600

Амтлагчууд


-


-


Ойролцоогоор- 500

Нийт дүн


15 300

Нийт 15 300 төгрөгөөр ойролцоогоор 80 ширхэг хуушуур хийдэг байна. Мах багатай хийвэл 100 гаруй хуушуур болдог гэж байгаа юм. Барааны үнийг хамгийн дээд үнээр тооцов. Үүнд бараандаа явах замын зардал болон цахилгааны төлбөр тооцоогүй л дээ. Харин хүн цалинжуулбал нэг хүнд 20-25 мянган төгрөг зарцуулдаг аж.

Ийнхүү 80 ширхэг хуушуурыг дунджаар 800 төгрөгөөр борлуулахад 64 000 төгрөг болно. Энэ бол хамгийн доод талын хэмжээ гэдгийг онцлоё. Тэгэхээр 1 литр тосноос шалтгаалан гарч буй хуушуураас хэчнээн төгрөгийн ашиг олж болохыг эндээс та бүхэн харж байна.

Гэтэл өмнө нь махны үнэ 8 000- 10 000 хүрч байх үед хуушуур мөн л иймэрхүү үнэтэй байсан. Тэр үеийн махны ханшаар та ч гэсэн дээрх хүснэгтийн дагуу тооцоолоод үзээрэй. Мэдээж ашигтай байдлаар үнээ тогтоосон нь тодорхой. Хар ухаанаар бодоход одоо 1 кг махны үнэ 4 ширхэг хуушуурын үнэтэй тэнцэж байна. Эсвэл онигоонд гардаг шиг үнэхээр мах хуушуурын орцоос хасагдаад ийнхүү үнэд өөрчлөлт гарахгүй байгаа юм болов уу гэсэн эргэлзээ ч төрөх шиг.

Дан ганц хуушуур биш гэдгийг сануулъя. Хуушуур бол зөвхөн жишээ. Бусад бүх төрлийн хоолны үнэ урьдын хэвээр байгаа.

Одоо харин махны бөөний үнэ Хүчит шонхор худалдааны төвд 2800 төгрөг хүртэл буурч байснаа эргээд өсч 3500 төгрөг болж байна. Цаашид ч өсөх хандлагатай байгааг тус захын худалдаачид хэлж байсан юм. Тэгэхээр манай бичигдээгүй хуулийн дагуу өсч байна гэсэн сургаар дахиад хоолны үйлчилгээний байгууллагууд хоолныхоо үнийг нэмэх вий дээ. Өсөхөд нь өсгөдөг шигээ буухад нь үнэнчээр буулгаж, дэм дэмэндээ амьдарч сурах сан даа.

Дашрамд сонирхуулахад, бууз хуушуураас ч илүү ашигтай гэнэ. Учир нь 1 кг мах, 1 кг гурил болон амтлагч ороод нийт 60 ширхэг бууз гардаг байна. Түүний нэгж үнэ нь 700 төгрөг. Ингээд та мөн ашгийг нь бодоод үзээрэй.

Ю.Халиун

http://www.eagle.mn/content/read/2208.htm

Орон сууцны барилгын материалын бодит үнэ
2013 оны 7 сарын 29

Орон сууцны үнэ “тэнгэрт тулсан” энэ үед Засгийн газраас орон сууцны үнийг бууруулахаар найман хувийн хүүтэй зээл хүртэл гаргаж байна. Гэтэл сайны хажуугаар саар гэгчээр орон сууцны үнэ буурахаасаа илүүтэй зарим газарт байрны үнэ бүр өссөөр л. Үүнийг барилгын компаниуд урд хөршид барилгын материалын үнэ ханш өссөнтэй холбоотой хэмээн тайлбарладаг. Тэгвэл импортын барилгын материалын үнэ, ханш чухам ямар байна вэ. Үнэхээр урд хөршид барилгын материалын үнэ ханш өсөв үү, барилгын компаниуд Улаанбаатар хотод авчирч зарахдаа өндөр үнэ тогтоодог уу. Энэ бүхнийг сурвалжлахаар манай сурвалжлах баг БНХАУ-ын Эрээн хотод ажилласан юм.

Эрээн хотод барилгын материалын томоохон зах олон бий. Монголчууд хамгийн их үйлчлүүлдэг нь Эрээн хотын төв талбайгаас дөрвөн километрт байрлах зах. Энэхүү захаас иргэд барилгын хэрэгцээт бараа, материалаа худалдаачдын хүс­лээр тогтоосон үнээр нь худалдан авдаг аж. Тодруулбал, худалдагчид хэлж байгаа үнэнээсээ хэд дахин бууруулдаг юм байна. Жишээ нь, бүргэд хаалга хамгийн хямд нь 70000 төгрөгийн үнэтэй. Хэрвээ яг авна гэвэл 50000 мянган төгрөгөөр авах боломжтойг худалдаачид хэлж байв. Тэгэхээр бөөндөж авбал үүнээс ч илүү хямд үнээр худалдаж авах боломжтой аж. Гэтэл манайд бүргэд хаалга хамгийн хямддаа 170000 төгрөгийн ханштай байна. Мөн ванны үнэ хамгийн хямд нь 134200 төгрөгийн үнэтэй. Хэрвээ бөөндөж авбал 109800 төгрөг болтлоо буурах боломжтой. Харин манайд хамгийн хямд нь 230000 төгрөгийн үнэтэй байна. Тиймээс Эрээн хот дахь барилгын материалын үнэ ханшийг, бидний хэлж заншсан Зуун айлын барилгын материалын үнэтэй харьцууллаа.

Нөгөөтэйгүүр худалдаачид гаалийн татвар өндөр төлдөг учраас ийнхүү 2-3 дахин нугалж зарж байна гэх тайлбарыг хэлдэг. Тэгвэл татварт ч их мөнгө төлдөггүй юм байна. Тодруулбал, нэг том ачааны машинд бүх бараагаа ачуулахад 1.3 сая төгрөг төлдөг аж. Ингэснээр Эрээнээс Замын-Үүдийн хил гартал бүх татвар төлөөсийг машины жолооч төлдөг байна. Энэ нь ч худалдаачинд ашигтай байдаг гэлээ.



Юутай ч худалдаачид Эрээнээс авчирсан бараагаа 100000 төгрөгөөр нэмж худалдаалдаг гэсэн тооцоо гарч байгаа юм. Үүнээс худалдаачид барилгын материалын үнийг хэт хөөрөгдүүлэлгүй зарвал орон сууцны метр квадратын үнэ ч тэнгэрт тултлаа өсөхгүй байх боломжтойг харж болно.

БНХАУ-ын Эрээн хотын худалдаачин Хан И Пин-гээс дараах асуултад хариулт авлаа.


-Монголчууд хэр их ирж байна. Ер нь хэдийгээр хамгийн их ирдэг вэ?

-Хавар болонгуут л их ирдэг. За тэгээд зун дуустал тасрахгүй ирж бараа авдаг.

-Нэг ирэхдээ хэчнээн төгрөгөнд бараа авч байна?

-Янз бүр шүү дээ. Гэхдээ ерөнхийдөө бөөнөөр нь авдаг. 140 айлын орон сууцанд хэрэглэх, таван давхар байр барих гэсэн юм гээд л ирж барааг сайн татна.

-Ер нь ямар барааг хамгийн сайн авдаг вэ?


-Цементийг л тонн тонноор их авдаг. Тэгээд л арматур төмөр, бүргэд хаалга гээд. Ер нь орон сууц барихад хэрэглэж болох бүх барааг л сайн авдаг.


-Гүйлгээ муутай бараа гэж байна уу?


-Дээврийн таазны гүйлгээ ер нь муу.

-Өнгөрсөн хавартай харьцуулбал гүйлгээ хэр байна?

-Өө ялгаагүй ээ. Монголчууд их ирдэг хэвээрээ л байна.


Б.Чимэг