#AsuultSambar :

_________________
Хайрлаад харамлаад л хамтдаа

_________________
Хайрлаад харамлаад л хамтдаа

Лигдэн Хаан гэж тусдаа сэдэв хаашаа алга болчихов оо???
хөдөлмөр орсон юмсан, тэр чигтээ алга

тэмдэглэгээ

_________________
хаяа залхуу, хаяа шаргуу

Залруулга...
1. Элбэг нигүүлсэгч хаан
Элбэг нигүүлсэгч хаан бол Төгстөмөр хааны 2-р хүү бөгөөд Энхзоригт хааны дүү билээ. Төгстөмөр хаан 3 хүүтэй байсан.
а. Энхзоригт хаан
1359 онд төрсөн 1388-1392 оны хооронд хаан сууж байгаад алагдсан. Хэрхэн алагдсан тухай түүхэнд тэмдэглэгдээгүй хэдий ч , зарим түүх дээр өөрийн дүү Элбэг нигүүлсэгч болон түүний туслах Хуухай Даюу нарт алагдсан гэх нь үнэний ортой.
б. Элбэг нигүүлсэгч хаан 1361 онд төрсөн , 1393-1399 оны хооронд хаан ширээнд сууж байгаад Үгэчү хашахи болон Батула чинсан (Хуухай Даюу-н хүү) нарт алагдсан. Төрийн чинсан цол хэргэм нь урьд Умардын Алтан улсын ноёд хүртдэг байсан бөгөөд хожмоо Юань гүрний үеэс монголчууд хэрэглэж заншжээ.
в. Хархуцаг Дүүрэнтөмөр хунтайж
Түүний тухай түүхэнд тэмдэглэгдэж үлдсэн зүйл төдийлөн байдаггүй. Тэрээр Төгстөмөр хааны 3 дахь хүү бөгөөд 1399 онд өөрийн ах Элбэг нигүүлсэгч хаанд хорлогдож нас барсан байдаг. Тэрээр хожмын хаан Адай хааны эцэг бөгөөд Лигдэн хутагт хаан 1634 онд нас барах хүртэл түүний удмын хөвгүүд төр барьж байсан. Энэ дунд 2 алтан ургийн бус хаан байсан.
2. Өлзийт хатан
Тэрээр Төгстөмөр хааны 3 дахь хүү Хархуцаг Дүүрэнтөмөр хунтайжийн хатан бөгөөд Адай хааны ээж билээ. 1494 онд Хархуцаг Дүүрэнтөмөр хунтайж өөрийн хатны хамт ах элбэг хаанд ирж золгох үед элбэг хаан өөрийн үзэсгэлэнт бэрдээ нүд унагаж түүнд ямар нэгэн цол өгөхийг шаардсанд түүний туслах Хуухай Даюу Гобажи цолыг санал болгож түүнд гообажи цол олгожээ. Гообажи цолыг эрт дээр үеийн эзэн хаад өөрийн үзэсгэлэн төгөлдөр хатад , гүнж нарт өгдөг байжээ.
1399 онд Хархуцаг тайжыг хорлогдох үед 3 сартай бие давхар байсан Өлзийт гообажи хатан Элбэг нигүүлсэгч хааны бага хатан болж хүчээр богтлогдон очсон байдаг. Мөн тэр онд Элбэг нигүүлсэгч хаан Батула чинсан болон Үгэчү хашахи нарт хөнөөгдөхөд Ойрадын үгэчхашхаа ноёныд богтлогдож очжээ. 1400 онд Ойрадын Үгэчү хашахи ноёныд Өлзийт хатнаас нэгэн хөвгүүн мэндэлсэн нь хожмын адай хаан байлаа. Үүний дараа удалгүй Өлзийт гообажи хатан өвчний улмаас нас барсан байдаг.
3. Үгэчү Хашахи хаан
Энэ хааны намтар түүхэнд тэмдэглээгүй байдаг бөгөөд 1403-1408 оны хооронд хаан ширээг булаан авсан алтан ургийн бус ноён.
Тэрээр 1399 Батула чинсангийн хамт Элбэг нигүүлсэгч хааныг хороосныхаа дараа 1400 онд Элбэг нигүүлсэгч хааны ууган хүү Гүнтөмөр хунтайжийг хаан ширээнд суулгасан байдаг. Гэвч төрийн эрх мэдэл үнэндээ Үгэчү хашахи ноёны гарт байсан. Улмаар 1402 онд өөрийн туслах Асудын Арагтайтай (хожим нь төрийн тайш болсон) нийлж Гүнтөмөр хааныг хорлож алсан. Тэрээр ийнхүү 1403 онд хаан ширээг булаан авсныхаа дараа өөрийн туслах Арагтайг төрийн тайш цол өргөмжилж төрийн хэргийг мэдүүлж байсан. Зарим судлаачдын үзсэнээр Үгэчү хашахи ноён өөрийгөө хаанд өргөмжилж зүрхлээгүй , тиймээс Арагтайг тайш өргөмжилж төр захируулж байсан гэж үздэг. Ямартай ч тэрээр 1408 онд Батула чинсантай байлдаж ялагдаад улмаар түүнд алагдсан.
4. Буяншир хаан
Буяншир хаан бол Элбэг нигүүлсэгч хааны хүү бөгөөд Самар гүнж хийгээд Гүнтөмөр хааны дүү юм. Тэрээр 1408 онд Үгэчү Хашахи хааныг алагдахад Цагадайн улсаас хаан ор суухаар ирэхэд зам зуурт нь Асудын Арагтай тайш тосон авч түүний дэмжлэгээр хаан ширээнд суусан юм. Түүнийг Өлзийтөмөр хаан ч гэж бичсэн байдаг. Энэ нь түүний нэр биш цол болохыг манай уншигчид мэдэж авах нь зүйтээ боловуу. Элбэг нигүүлсэгч хаанаас хойш Монголчууд дотроо баруун , зүүн хэмээн хуваагдаж үүнд нь Мин улс Монголчуудыг хагалан бутаргах ажлыг идэвхтэй явуулж улс төрийн тэмцлийг туйлд нь хүргэж байлаа. 1409 онд Буяншир хаан баруун Монгол хэмээн өөрсдийгөө салан тусгаарлаад байгаа Ойрадуудыг нэгтгэхээр Арагтай тайшийн хамт цэрэглэн хөдөлсөнч амжилт ололгүй ялагджээ. Энэ үед Монголчуудыг хүч нь суларсан гэж үзээд гэнэдүүлэн довтлох гэж ирсэн Мин улсын 10 түмэн цэрэг Буяншир хаан болон Арагтай тайш нарын 5 түмэн цэрэгт бут цохиулж цэрэг удирдаж явсан жанжид нь олзлогдож цаазлуулжээ. Үүний дараа Мин улс 1411 онд ахин 10 түмэн цэрэг илгээжээ. Энэ үед Арагтай тайш Бүяншир хаан 2 эв эвдрэлцэж улмаар өөр өөрсдийн цэргийг аван 2 тийш оджээ. Буяншир хаан Мин улсын цэргийн эсрэг өөрийн 2 түмэн цэргийг удирдан тосч байлдсан боловч дайсны давуу хүчинд ялагдаад өөрийн хүү Дэлбэг хийгээд цөөн цэргийн хамт Цагадайн улсын Бешбалык хот орох гэж яваад Ойрад нутгийн орчим замдаа Батула чинсангийн харьяат нэгэн ноёны гарт хөнөөгдөв.
5. Батула чинсан
Батула бол Ойрадын Хуухай Даюу н хүү юм. Элбэг хаан түүний эцгийг хилсээр хороосон гэмийг ухаарч охин Самар гүнжийг түүнд эхнэр болгон өгч ураг барилдаад эцэгт нь урьд амлаж байсан чинсан цолыг түүнд хайрлаж Үгэчү Хашахи ноёнтой хамт дөрвөн Ойрадыг захир хэмээн явуулсан байдаг. Тэрээр 1499 онд Үгэчү Хашахи ноёнтой хамт Элбэг нигүүлсэгч хааныг хөнөөж өөрийн эцгийн өсийг авсан. Мөн тэрээр 1408 онд Үгэчү Хашахи ноёнтой төрийн эрх булаацалдэж эхнэрийнхээ дүү болох Гүнтөмөр хааныг хорлон алсан өсийг авах нэрийдлээр Үгэчү Хашахи ноёныг цэрэглэн хөдөлж түүнийг хороожээ. 1411 онд нэгэн Ойрад ноён Буяншир хааныг зам зуурт нь хөнөөж түүний хүү Дэлбэгийг барьж Батула чинсангийн өргөөнд авчирсан байдаг. Батула чинсан уг ноёныг их эзэн хаанаа хороосон хэмээн яллаад цаазаар авч Дэлбэг хунтайжийг аварсан нэрийг олж улмаар түүнийг ойрад ноёдын дэмжлэгтэйгээр хаан ширээнд өргөмжилсөн. Дэлбэг хаан 1411-1415 оны хооронд төр барьж байгаад Батула чинсанд хорлогдож нас барсан. Ийнхүү Дэлбэг хааныг хорлон алсныхаа төлөө Батула Чинсан төрийн эсэргүү болж хувирчээ. Тэрээр 1426 оны орчим урьдын өст Арагтай тайш болон түүний дэмжлэгээр хаан болсон Адай нарын эсрэг тэмцэж яваад тулааны талбарт алагджээ.

Дараагийн удаад хэрвээ сонирхож байгаа хүн байвал Арагтай тайш , Дэлбэг ,Эшхүү Ойрадай хаан (алтан ургийн бус) , Адай хааны тухай өөрийн мэдэх зүйлээ бичиж үлдээе.

Үгэчү Хашахи хааны талаар одоохондоо өөр мэдээлэл байхгүй байгаа

6. Арагтай тайш
Асуд аймгаас гаралтай нэр нь Өөдлөх гэж байсан ба бага балчир байх үед нь Батула чинсан эцгийг нь хөнөөгөөд эхийг нь шивэгчин болгож өөрийг нь араг үүрүүлэн тамлан зовоож түүнийг арагтай хэмээн нэрлэжээ. Бага балчир байх үедээ Батула чинсангийн босгоны боол байж байгаад сүүлд нь Ойрадын Үгэчү Хашахи ноёнд зүтгэж улмаар түүний туслах болжээ. Тэрээр 1403 онд Үгэчү Хашахи ноён хаан ширээг булааж авсныхаа дараа тэрээр төрийн тайш хэргэм хүртжээ. Тэрээр 1408 он хүртэл Үгэчү Хашахи тай хамт төрийн эрхийг барьж байгаад Үгэчү Хашахи хаан Ойрадын Батула чинсанд алагдахад тэрээр төрийн тамгыг авч зугатжээ. Энэ үеэр Цагадайн улсаас төрийн эрхийг барихаар ирж явсан Элбэг хааны 2 дахь хүү Буяншир ханхүүгийн замыг тосон Хархорумд авчирч хаан ширээнд залсан гэдэг. Улмаар Буяншир хаанд зүтгэх хугацаандаа тэрээр 1409 оны орчим баруун Монгол хэмээн салан тусгаарлаад байсан Ойрадыг нэгтэгэхээх Буяншир хаантай хамт цэрэглэн хөдөлсөн ч амжилт ололгүй буцжээ. Энэ үед мөн Мин улс тэднийг хүч нь сульдсан гэж 10 түмэн цэргээр дайрч ирэхэд тэднийг Онон ,Хэрлэн голын орчим бүт цохиж улмаар жанжидыг нь олзлон цаазаар авчээ. 1411 онд тэрээр Буяншир хаантай эв эвдрэлцэн түүнээс салж оджээ. Түүний дараагаар Батула чинсан тэргүүтэй Ойрад ноёдын дэмжлэгээр хаан болёон Дэлбэг хаанд шахагдан Дорнод монголын тал орчим зугтаж ирсэн байдаг. Гэвч төд удалгүй 1415 онд Дэлбэг хаан Батула чинсанд алагдаж улмаар Батула чинсан төрийн эсэргүү болж төрийн эрхийг мэдэхээ больсон гэдэг. Энэ үед эзэнгүй төрд эзэн сууя хэмээн Үгэчү Хашахи хааны хүү Эшхүү Ойрадай Арагтайн дэмжлэгийг авч хаан ширээнд суужээ. Эшхүү Ойрадай хаан алтан ургийн бус нэгэн бөгөөд 1425 он хүртэл төр барьж байгаад хорлогдож алагджээ. Арагтай тайш үүний дараагаар хайж явсаар алтан ургийн нэгэн хөвгүүн болох Хархуцаг Дүүрэнтөмөр тайжын хүү Адай г олж 1426 онд түүнийг хаан ширээнд суулгажээ. Тэрээр урьдын өст Батула чинсангаас Дэлбэг хааныг хорлон алсан өсийг авах нэрийдлээр их цэрэг авч Адай хааны хамтаар одоогийн шинжаан уйгарын нутаг ярхан уул гэдэг газар Батула чинсанг хөнөөж эхнэр хүүхдийг нь олзлон авчээ. Арагтай тайш Батула чинсангийн хүү Махмудыг боол болгон авч түүнийг тогоо хөмрүүлэн үүрүүлэх, тогоон дор хонуулах зэргээр түүнийг тамлаж зовоодог байлаа. Арагтай тайш урьдын цагт эцэгт араг хөмрүүлэн тамлуулж явсан өсийн ийн хүүгээс нь авчээ. Тэр хүүг Тогоон гэж нэр өгөв. Энэ хүү бол хожмын тогоон тайш байлаа. 1430д оны орчим Адай хаан Тогооныг өөрийн хүү Тодбухтай хамт 4 ойрадыг захир гэж явуулсанд дургүйцэж улмаар Адай хааныг орхиж явсан байдаг. 1434 онд Ойрадыг нэгтгэсэн Тогоон Адай хаанаас зөвшөөрөл аваад Арагтай тайшийн цэрэглэн хөдөлж улмаар түүнийг хөнөөж эцгийн өсийг авчээ.

Төрийн их тамга
1204 онд Чингис хаан Найман аймгийг эзэлж байх үед нэгэн хүн тамга өвөртөлж зугтаж байгаад баригдсан. Энэ хүн бол хожим Чингис хааны бичгийн их эрдэмтэн Тататунгаа байсан. Энэ үед Монголчууд анх тамганы тухай мэдэгдэхүүнтэй болсон. 1206 онд Их Монгол улсыг байгуулж Чингис хааныг хаан ширээнд залахын хамтаар шинэхэн хийж урласан төрийн их алтан тамга буюу хасбуу тамгыг ард олонд үзүүлсэн. Уг тамгыг 1246 онд Өгөдэй хааны ахмад хөвгүүн Гүюг хаан Монгол улсын гурав дахь их хаан орыг залгамжлах үед Европ дахины Пап ламд явуулсан төрийн бичигт энэ тамгыг дарсан байжээ. Уг тамганы дардас “Мөнх Тэнгэрийн хүчин дор Их Монгол Улсын Далайн Их Хааны зарлиг ил булха иргэн дор хүрвээс биширтүгэй, аюутугай” одоо хүртэл Ватикан хотноо Ромын Папын архивт хадгалагдаж байгаа. Зарим сурвалжид Хубилай хаан Юань гүрнийг байгуулсны дараа урьд их хаадын хэрэглэж байсан тамгыг хэрэглээнээс гаргаж Пагва ламаар дөрвөлжин үсэг бүхий шинэ тамга сийлүүлсэн тэмдэглэсэн байдаг. Гэхдээ мэдээж төрийн Хасбуу тамга Юань гүрний их хаадын гарт хадгалагдан үлдсэн нь тодорхой юм. 1368 онд Юань улс мөхөх үед Тогоонтөмөр хаан нийслэл хот Дайдугаас (одоогийн Бээжин) төрийн их тамгыг авч зугатаж чадсан. Хятадын мин улс Монголыг нэг мөсөн мөхөөх гэж оролдсон ч алдарт жанжин Хөхтөмөрт хэдэхэдэн удаа бут цохуйлсан. 1370 онд Тогоонтөмөр хаан нас барж түүний ахмад хүү Аюушридар Хархорум хотноо хаан ор суусан. Ийнхүү Аюушридар хаанаас Лигдэн хаан хүртэлх үеийг бага хаадын үе хэмээн нэрлэдэг.
1388 онд Төгстөмөр хаан Мин улсын цэрэгт ялагдаад буцах замдаа Хасарын удмын Есүдар ноёнд алагдсан. Энэ үеэс хойш Монголчуудын өвөр зуураа хийсэн тэмцэлээс болж төрийн их тамга хэдэн үдаа хааны гараас алдагдаж байсан. Жишээ дурдахад Гүнтөмөр хаанаас Ойрадын Үгэчү Хашахийн гарт , Үгэчү Хашахигаас Буяншир хаан , Буянширээс Батула чинсангийн гарт , Батулагаас Адайд , Адай хаанаас Тогоон тайш гэх мэтээр Ойрад болон Монгол ноёдын гарт дамжиж иржээ. 1452 Тодбух Тайсун хаан Эсэн тайш Агваржин жонон нарт ялагдаад өөрийн хуучин хадам эцэг Харилууд аймгийн Цэвдэнгийнд очоод хорлогдож нас барсан. Энэ үед төрийн их Хасбуу тамга нэг хэсэг алга болсон эсвэл ахиж олдоогүй ч гэж байдаг. Тайсун хааны хадам урьд өөрийн охин Алтгана , Молон ханхүү нарыг доромжлон хөөж явуулсан өсийг санаж Тайсун хааныг хордуулж алаад Төрийн их тамгыг хаясан гэж ч байдаг. Гэхдээ энэ бол таамаг төдий. 1455 онд Эсэн тайш хаан урьдын холбоотон Агваржин жонон тэргүүтэй алтан ургийн ноёдыг хөнөөхөд хамт оролцсон чинсан Алаг , Хатантөмөр нарт бут цохигдоод замдаа урьдын өст тогооч Ширсуны хөвгүүдэд баригдаж алуулсан. Энэ үед Төрийн тамга Ойрад ноедын гарт байж байсан. 1456 онд Харчины Бул ван , Урудын Оломч ноён тэргүүтэй хүмүүс Тайсун хааны 3 дахь хатан Самараас төрсөн Маркусыг хаанд өргөмжилсөн. Самар хатныг мөн төрийн тайхуу хатанд өргөмжилсөн. 1457 онд Бул тайш , Самар тайхуу хатан нар Ойрадыг дайлаар мордож төрийн их тамгыг авсан гэдэг. 1465 онд Харчины Бул тайш Маркус хааныг эхийн хамт хорлон алаад өөрөө Онгудын Мухулай ванд алагдсан. Онгудын Мухулай ван төрийн тамгыг Харилууд аймагт авч очоод Тайсун хааны ууган хүү Молонгын гарт авчирч улмаар түүнийг хаан ширээнд суулгасан. 1466 онд Молон хаан Мухулай ванд алагдсан. 1472 он буюу авга ах Мандуулыг хаан суух хүртэл хугацаанд хаан суудал эзэнгүй байв. Төрийн тамга мөн хаана байсан нь тодорхойгүй. Мандуул хаанаас хойш Лигдэн хутагт хаан хүртэл төрийн тамга эзэн хааны гарт байсан. Лигдэн хаан Манжийн хаан Абхайтай тэмцэж байгаад 1634 онд цэцэг өвчнөөр нас барсан. 1636 онд Өвөрмонголчууд Манжид дагаар орох үед төрийн их Лигдэн хааны хүү Эжээ Эрх Хонгор ноён Төрийн их тамгыг манжын хаан Абхайд аваачиж өгсөн гэх авч үнэн хэрэгтэй огт өөр тамга аваачсан гэдэг. Манжын үед ийнхүү их эзэн Чингис хаанаас хойш хадгалагдаж ирсэн Төрийн их Хасбуу тамга алга болсон билээ. Уг тамгыг Манжууд хайгаад олоогүй. 1911 оноос хойш VIII Богд төрийн хасбуу тамгыг хайж үзсэн. 1921 оноос хойш ЗХУ Коминтерний төлөөлөгч Я.Блюмкин хайсан гэдэг. Мөн Гитлерийн удирдлага дорх алдарт Аненэрбе институт хийгээд немцийн хурандаа Э.Шефферийн Түвдийн экспедици бас их хайсан. Эцэст нь хэлэхэд Төрийн их Хасбуу тамгыг Манжууд олж авч чадаагүй юм чинь мэдээж Монголчуудад хадгалагдан үлдсэн байх нь тодорхой. Хожмын нэг өдөр олдох магадлал байхгүй гэх газаргүй...

Алтан ургийн сүүлчийн хаан Лигдэн хутагт хааны үр хүүхдүүдийн талаар тодорхой мэдээлэл огт байхгүй ээ.
Лигдэн хаан 2 хүү 1 охинтой байсан гэх мэдээлэл байдаг.
1.Эжээ эрх хонгор ноён
Лигдэн хаан 1634 онп нас барахад түүнийг хаан ор суусан гэх авч үнэндээ хаан ор сууж чадаагүй. 1636 онд манжиййн хаан Абхайд дагаар орсны дараа 1661 онд өвчнөөр нас барсан гэх.
2.Абунай
Энэ хүний талаар мэдээлэл байхгүй
3. Нэр нь тодорхойгүй гүнж

Хиргисүүдийн толгойлогч Үгэчү Хашахи яахаараа ойрд болчихсон цохиж явдаг билээ?

_________________
Модун хааны алтан ураг-R1a

Хаана ямар түүх дээр Хиргисүүдийн толгойлогч гэж байна. 1390д оны үед Ойрадыг захирч байсан ноён л гэж мэдэх юм байна.

Ойрдыг захирч байсан ноён биш харин ойрдын холбоон дахь хиргисүүдийн түмнийг захирч байсан ноён гэж хаа сайгүй бичигдсэн байдаг юм..

_________________
Модун хааны алтан ураг-R1a

ok. thanks

Manai uvuugiiiiin uvuuugiin uvuugiin uvuugiin uvuuugiin uvuugiin uvuugiin uvuugiin uvuugiin uvuugiin uvuugiiin uvuu ni haan bsan bha yag, bi tgj bodood bdiin ahahha

Хамаг монгол улсын хангуудын тухай дэлгэрэнгүй мэдэх хүн байнуу? Байвал хэлж өгч тус болоорой...
1. Хабул хан
Бодончарын 8 дахь үе , эцэг нь Тумбинай сэцэн 1084 онд төрсөн гэж нууц товчоонд тэмдэглэгдсэн. Хабул хан Зүрчидын Алтан улстай олон удаа тэмцэж байсан. 1147 онд Зүрчидын алтан улс бууж өгч эвийн гэрээ байгуулж жил бүр Хамаг монголын ханлигт тавар өгч байхаар болсон. Энэ хүний байгуулсан гавъяа бол Монгол ханлиг аймгуудын дотоодын эв түнжинг эрхэмлэж Зүрчидын Алтан улсын Монгол аймгуудыг мөхөөх гэсэн оролдлогыг удаа дараа няцааж байсан нь хожим Их монгол улс байгуулагдахад үнэтэй хувь нэмэр оруулсан.
2. Амбагай хан
Тайчууд аймгийн Сэнгүм Билэгийн хүү. Өөрийн охиныг хүргэж яваад Татаруудад баригдаж улмаар Алтан улсын хаан модон илжигэнд хадаж нас барсан.
3. Хотула хан
Хабул ханы 4 дэхь хүү
4. Есүхэй баатар
Хабул ханы 2 дахь хүү Бартан баатарын хүү. 1260-1271 он хүртэл Хамаг Монголын ханлигийг удирдаж байсан. Хан болж чадалгүй Татарт хорлогдож нас барсан.
5. Тэмүүжин (Чингис хаан)
Эцэг нь Есүхэй баатар 1162 онд Бага хатан Өэлүн хатнаас мэндэлсэн. Боржигоны нөлөө бүхий ноёд болох Алтан , Хучар нарын дэмжлэгээр 1189 онд Хамаг Монголын ханд өргөмжлөгдсөн. 1206 онд их Монгол улсын хаан болсон.

Монголын Лигдэн хааны үр удам Ойрадад очиж нуугдан амь хэлтэрсэн юм. Юу боллоо гэж Монголын хааны удам тасрах билээ.

Хэзээ хаана тэр вэ? Тэр нотолгоогоо гаргаад харуулчих даа..ҮмБүжи..

_________________
Модун хааны алтан ураг-R1a

Бүгдээрээ дараах сэдвээр мэтгэлцэе. Идэвхтэй оролцдог хүмүүс бүгд саналаа бичээрэй гэж хүсч байна.
Сэдэв: Дөчин дөрөв хоёрын их цааз үгүй болж Халх Ойрадын дайн болсонд Зүүн гарын Галдан Бошгот хаан буруутай юу эсвэл Түшээт хан Чахундорж буруутай юу гэх сэдвээр

За Елзий минь наадхаа л хэрэггvй мэтгэлцэх биш дуусахгvц хэрvvл болно

_________________
http://goo.gl/X9QQnM

Мэтгэлцээн чинь нэг талаар боловсон хэрүүл шүү дээ.
Миний хүсч байгаа юм зүгээр л энэ мэтгэлцээнээс яг ямар үр дүн гарахыг л харах гэсэн юм.

Мэтгэлцээн чинь өөрөө нэг талын боловсон хэрүүл шүү дээ. kk

Орчин цагт цахим ертөнцөөр дүүрэн худал мэдээлэл тэгээд бас Хятад , Солонгос гадны кинон дээр манай Монголын түүхийг арай л дэндүү гуйвуулах юм. Миний бодож явдаг зүйл гэвэл Монголын түүх 5 боть ном шиг Монгол нутагт хүн анх үүссэнээс эхлээд орчин цаг хүртэлх түүхийг үнэнээр нь бичсэн тийм вебсайт хийгдээсэй гэж хүсдэг юм. Тэгвэл над шиг Монголын түүх сонирхдог өөрийнхөө хүрээнд судалж мэдэж яваа хүмүүс , түүхээ судалж байгаа 10 жилийн хүүхдүүд , оюутан залуучуудад хэрэгтэй боловуу гэж бодож байна. Хожим нь бидний үр хойчид ч Монгол улсын түүх үнэнээрээ өвлөгдөж үлдээсэй гэж хүсдэг юм.

Ер нь Энх-Амгалан хаан буруутай.

_________________
Туйлын үнэн улам бүр...

монголпедиа гэж байгаа. даан ч баабарын сайт. монвики.мн чөлөөтэй засвар хийх боломжтой гэж анх гарч ирсэн ч одоо болтол зөвхөн админууд засвар хийх эрхтэй хэвээр байна. зг-н оролцоотой байгуулагдсан тул чөлөөтэй засвар хийх боломж олгохоос зайлсхийж байж магад.
википедиа чөлөөтэй гэх боловч байнга вандализмд өртдөг тул юм хийгээд хэрэггүй.

Монгол хэлний вики толь гэсэн өөр нэг сайт бий:
https://mn.wiktionary.org/wiki/%D0%9D%D ... 0%B0%D1%81

http://forum.asuult.net/viewtopic.php?f=2&t=193307

Викиг илт хуулаагүй, вики гэсэн нэр ороогүй, бие даасан, англи, монгол хэлний хувилбартай, нам эвслээс хараат бус, Монголын төлөө санаа бодол нэгдсэн хүмүүсээс бүрдсэн цахим толь шаардлагатай байна. Гэвч хүмүүс сайн юмны төлөө нэгдэхдээ их удаан юм уу даа. Аль ч орны жирийн иргэдийн түүхийн мэдлэг үнэхээр тааруу байдаг.

Тэр Батмөнх даян хаан чинь тэгээд Баянмөнх болох Жононгийн хүү мөн юмуудаа чааваас ?